تبلیغات
مقالات کاربردی مهندسی شیمی - تله بخار (Steam Trap)

تله بخار (Steam Trap)

چهارشنبه 7 اردیبهشت 1390 07:55 ب.ظ

نویسنده : محمد حسین فردیار
ارسال شده در: آشنایی با تجهیزات صنعت نفت وپتروشیمی ،

 تله بخار یكی از اجزاء ضروری سیستم بخار است و عنصر مهمی در مدیریت مناسب بخار و آب مقطر محسوب می شود كه وظیفه  آن نگهداشتن بخار در طول فرآیند برای استفاده حداكثر از حرارت آن و عبور دادن آب مقطر ، گازهای چگال ناپذیر و هوا در زمان های مناسب می باشد.  بعضی از تله های بخار ، آب مقطر را به صورت پیوسته و بعضی دیگر به صورت متناوب خارج می كنند . در سراسر دنیا تله  بخار واحدی كه برای همه كاربردها مناسب باشد وجود ندارد . انتخاب تله بخار مناسب به منظور عملكرد سیستم بخار با راندمان بالا ،‌ موضوعی پیچیده و می باشد .

مقدمه :

تله های بخار بخش مهمی از سیستم شبكه توزیع بخار محسوب می گردند . وظیفه اصلی آنها تخلیه آب مقطر از سیستم و ارسال آن به خطوط مربوطه و ممانعت از خروج بخار می باشد . تله بخار كاربرد فراوانی در صنعت به ویژه صنعت نفت دارد كه بعضی از كاربردهای مهم آن عبارتست از :
  1. افزایش كیفیت بخار موجود در خط اصلی بخار از طریق خارج كردن آب مقطر
  2. بـه عنوان پل ارتباطـی خـط لولـه بخـار (  Steam supply)  و خط تخلیـه آب مقطر
  3. قرار گرفتن در مسیر سیال خروجی (بخار) از پوسته یا لوله مبدل های حرارتی
به منظور عملكرد صحیح یك سیستم بخار ، هر تله بخار می بایستی بدون عبور بخار  ، آب مقطر را از خود عبور دهد . وجود تله های بخار از كار افتاده ، نشانگر وجود یك منبع اتلاف انرژی می باشد . در یك واحد بزرگ صنعتی ، ‌بررسی فراگیر تله های بخار به منظور بازرسی هر یك از آنها الزامی است تا بواسطه  این بازرسـی ، عملكرد آنها و هزینه كلی اتلاف انرژی بخار مشخص شود . بعنوان مثال طبق بررسی های انجام شده از 1000 تله بخار بكار رفته در یك سیستم ، 250 مورد دارای تلفات كلی بخار به میزان 4783 پوند در ساعت بوده است  كه هزینه سالانه ای بالغ بر  236,520 دلار را در پی داشته است .
تله های بخار بوسیلـه سازنده های متعـددی تولیـد می شونـد كه دارای طرح ها ،  اندازه هـا  و  خصوصیات  عملیاتی  متنوعی  می باشند . بعضی از تله های بخار ، آب مقطر را به صورت پیوسته و بعضی دیگر به صورت متناوب ( بعد از جمع شدن آب مقطر و پر شدن تله از آن ) خارج می كنند . به هر حال در سراسر دنیا تله  بخار واحدی كه برای همه كاربردها مناسب باشد وجود ندارد . انتخاب تله بخار مناسب به منظور عملكرد سیستم بخار با راندمان بالا ،‌ موضوعی پیچیده و بحرانی می باشد . به طور كلی تله  بخار یكی از اجزاء ضروری سیستم بخار است و عنصر مهمی در مدیریت مناسب بخار و آب مقطر محسوب می شود كه وظیفه  آن نگهداشتن بخار در طول فرآیند برای استفاده حداكثر از حرارت آن و عبور دادن آب مقطر ، گازهای چگال ناپذیر (  Incondensable gas) و هوا در زمان های مناسب می باشد.

انواع تله بخار :

  1. تله های شناور
  2. تله نوع سطل باز
  3. تله های سطل وارونه
  4. تله ترمودینامیكی
  5. تله ترموستاتیك انبساط فلزی
  6. تله ترموستاتیكی فشار متعادل
  7. تله دو فلزی (بی متال)

به هر حال همیشه مرسوم بوده است كه به تله های بخار به صورت مستقل نگاه شود  و اثر آنها بر روی سیستم بخار، اغلب در نظر گرفته نمی شود . مسائل ذكر شده ذیل ، اهمیت نگاه كلی به سیستم در انتخاب تله بخار مناسب را مطرح می كند :

  • آیا واحد سریعا" به دمای عملیاتی می رسد و یا پاسخ آن نسبت به افزایش درجه حرارت كند بوده و عملكرد (بازده) آن پایین تر از حد مورد انتظار است؟
  • آیا سیستم بدون مشكل است یا استفاده از تله بخار نامناسب منجر به پدیده های ضربه قوچ ، خوردگی و یا نشتی شده و هزینه  تعمیرات را بالا برده است ؟
  • آیا طراحی سیستم  ، اثری منفی بر روی طول عمر و راندمان تله های بخار داشته است ؟

 به طور كلی مشكلات ناشی از انتخاب نامناسب تله های بخار به صورت پنهان اثر خود را در سیستم نشان می دهند . در بعضی از مواقع تله های بخار به طور كامل مسدود می شوند بدون اینكه مشكلی جدی بوجود آید . به عنوان مثال یك تجزیه كننده صنعتی (Industrial digester) را در نظر بگیرید  كه به دلیل مسدود شدن یكی از تله های بخار  ، آب مقطر از یكی از خروجی های آن بطور كامل تخلیه نمی شود در این شرایط اغلب مواقع آب مقطر باقـی مانده به نقاط تخلیه دیگر منتقل می شود تا از آنجا تخلیه گردد . اگر این نقاط تخلیه هم مسدود باشند مشكلی جدی پیش خواهد آمد ولی احتمال مسدود بودن همزمان همه نقاط كم است .

باید به این نكته توجه گردد كه مشكلات ناشی از فرسایش شیرهای كنترل، نشتی و‌كاهش بازده واحد بوسیله توجه ویژه به تله های بخار رفع می گردد. تله های بخار اگرچه دارای ابعاد كوچكی می باشند ولیكن از اهمیت بالایی برخوردارند كه این اهمیت معمولا" نادیده گرفته می شود .

استهلاك در هر سیستم ، امری طبیعی است كه تله های بخار به عنوان جزئی از سیستم از این امر مستثنـی  نمی باشند . هنگامی كه تله های بخار در حالت باز از كار می افتند مقدار مشخصی از بخار به خط برگشتی آب مقطر وارد می گردد . خوشبختانه در حال حاضر وسایل تشخیص سریع عبور بخار از تله بخار برای مصرف كنندگان موجـود است .


شكل 1- نمونه ای از تله بخار




دیدگاه ها : نظرات
آخرین ویرایش: - -